Skuteczne, naturalne sposoby na problemy z zatokami

Zatoki są jamami znajdującymi się w okolicy czoła oraz nosa, ich przestrzeń wypełnia powietrze. Główne zadanie zatok polega na chronieniu mózgu przed urazami dzięki tworzeniu przestrzeni amortyzujących rozmaite urazy. Zatoki wspomagają utrzymywanie czaszki w pozycji pionowej, dodatkowo odpowiadają za modulowanie głosu. Podczas zaburzeń systemu dochodzi najczęściej do zatkania obszaru, którym przemieszcza się powietrze. Obszary przez zalegający śluz tracą swą drożność, zaczyna się proces namnażania drobnoustrojów, występują stany zapalne błony śluzowej wyścielającej wnętrze zatok i nosa.

Zapalenie błony śluzowej nosa i zatok przynosowych jest jednym z najczęściej diagnozowanych schorzeń dotykających górnych dróg oddechowych. Rozpoznanie tej jednostki chorobowej nie stanowi wielkiego wyzwania, jednakże problem pojawia się podczas leczenia, gdyż zapalenie posiada tendencję do częstych nawrotów. Zapalenie zatok dotyka dorosłych od dwóch do pięciu razy w roku, dzieci w wieku szkolnym natomiast zapadają na chorobę nawet dziesięć razy w roku. Według danych dla mieszkańców Stanów Zjednoczonych przewlekła postać zapalenia zatok przynosowych może dotyczyć nawet czternastu procent obywateli. Przewlekłe zapalenie błony śluzowej nosa i zatok przynosowych leczone zbyt krótki czas, może stanowić źródło późniejszych powikłań i nawracających zakażeń ze strony układu oddechowego.

Przyczyny bólu zatok

Większość stanów zapalnych śluzówki nosa i zatok przynosowych zostaje spowodowane przez:

• zakażenia bakteryjne
• zakażenia  wirusowe
• zakażenia grzybicze
• alergeny
• zanieczyszczenia powietrza
• nieprawidłowości w budowie przegrody nosowej
• choroby zębów
• zaburzenia ruchomości, napięci w obrębie kości czaszki

Chorobę można rozdzielić na dwie postacie: ostre zapalenie zatok przynosowych oraz przewlekłe zapalenie zatok przynosowych. Ostre zapalenie trwa zazwyczaj do dwunastu tygodni. Jeśli czas infekcji zatok wydłuża się najprawdopodobniej wskazuje na stan przewlekłego zapalenia zatok przynosowych.

Chore zatoki – objawy wskazujące na proces choroby w obszarze zatok przynosowych:

• Niedrożny nos
• Pogorszenie węchu
• Uczucie rozpierania u nasady nosa
• Przewlekłe bóle głowy
• Spływanie treści surowiczej po tylnej stronie gardła
• Utrudnione oddychanie przez nos
• Gorączka
• Obrzęk twarzy w okolicach oczu
• Ból głowy nasilający się podczas jej pochylania
• Wydzielina z nosa najczęściej w kolorze zielonym lub żółtym

Ból zatok a obszary ze stanem zapalnym

W zależności od zaobserwowanych objawów, można zlokalizować w której części zatok rozwinął się stan zapalny:

• Ból czoła – wskazuje na zapalenie zatok czołowych
• Ból szczęki/zęba – wskazuje na zapalenie zatok szczękowych, którym często towarzyszy nieprzyjemny oddech z ust
• Ból nasady nosa – wskazuje  na zapalenie zatok sitowych
• Ból ucha i szczytu głowy – wskazuje na zapalenie zatok klinowych

Wystąpienie dwóch lub większej ilości objawów może świadczyć o rozwoju choroby. Podczas przebiegu zapalenia mogą pojawić się okresy wolne od objawów, jednakże ciągły czas trwania występowania zazwyczaj kończy się w dwunastym tygodniu.

Domowe sposoby na zatoki

Skuteczne sposoby na problemy zatokowe – jak sobie pomóc?

Podczas przebiegu trwania infekcji lub przy występowaniu bólu zatok warto wspomóc organizm sięgając po substancje pochodzenia roślinnego, do których możemy zaliczyć:

• Kamforę – składnik olejku eterycznego z kory i liści drzewa kamforowego. Posiada działanie rozgrzewające, najczęściej używany w nerwobólach.
• Mentol – składnik olejku miętowego, udrażnia nos, wywołuje zimno w obszarze jam nosowych i nosogardła, zmniejsza wrażliwość receptorów bólowych poprzez działanie drażniące na zakończenia czuciowe nosogardła i jam nosowych.
• Eukaliptol – olejek eteryczny pochodzący z liści eukaliptusa, pączków topoli, rozmarynu oraz owoców kardamonu. Posiada działanie przeciwbakteryjne, grzybobójcze, przeciwzapalne, przeciwwirusowe oraz przeciwutleniające.

Podczas terapii bólu zatok warto sięgnąć po surowce roślinne wspomagające pracę układu odpornościowego oraz działające przeciwzapalnie:

• Olejki eteryczne:
  • Eukaliptusowy
  • Kajeputowy
  • Cytrynowy
  • Cynamonowy
  • Olejek z mięty polnej
  • Melisowy
  • Kolendrowy
  • Jałowcowy
  • Goździkowy
  • Tymiankowy
  • Terpentynowy

• Soki pozyskane z:
  • Korzenia łopianu
  • Ziela pokrzywy
  • Ziela jeżówki purpurowej
  • Aronii

• Inne rośliny wykorzystywane w terapiach naturalnych:
  • Werbena – zawiera werbalinę, która jest glikozydem o właściwościach antybiotycznych oraz przeciwzapalnych.
  • Tymianek –  najważniejszym surowcem ziela jest olejek tymiankowy, którego głównym składnikiem jest tymol. Posiada on działanie wykrztuśne oraz dezynfekujące.
  • Szczaw – roślina posiada biologicznie czynne antrachinony, garbniki oraz inne polifenole. Związki te hamują rozwój drobnoustrojów patogennych, opornych na antybiotyki.
  • Pokrzywa zwyczajna – liść pokrzywy posiada cenne minerały, witaminy, fitosterole oraz antyoksydanty. Ziele pokrzywy stosowane jest w momentach osłabienia odporności organizmu, jest środkiem doskonale wzmacniającym.
  • Mięta pieprzowa – roślina jest surowcem, z którego pozyskuje się cenny olejek miętowy, którego głównym składnikiem jest mentol. Mentol działa chłodząco i przeciwbólowo na receptory błon śluzowych.
  • Melisa – jest rośliną, z której pozyskuje się olejek melisowy. W skład olejku wodzą dwa izomeryczne aldehydy monoproteinowe – cytral A oraz cytral B,  wyróżniające się cytrusowym zapachem. Olejek melisowy posiada szerokie zastosowanie, oprócz działania silnie wyciszającego układ nerwowy jest on bakteriostatyczny i wirusostatyczny. Łagodzi stany szoku, lęku, znajduje swe zastosowanie w leczeniu wysokiego ciśnienia, zaburzeniach gastrycznych oraz bólach menstruacyjnych.
  • Jeżówka purpurowa – roślina posiada działanie immunostymulacyjne w przebiegu chorób infekcyjnych.
  • Kwiat bzu czarnego – zawiera cenne flawonoidy – kwercetynę, rutozyd, pochodne kemferolu. Najczęściej używany w postaci naparów, działa napotnie, można płukać nim jamę ustną.
  • Koszyczek rumianku –  jest jednym z najczęściej używanych ziół, posiada działanie spazmolityczne i przeciwzapalne.
  • Aronia – owoce aronii działają przeciwzapalnie, przeciwbakteryjnie, przeciwalergicznie i przeciwwirusowo. Stymuluje odporność oraz wspomaga prawidłowe widzenie, uaktywnia procesy naprawcze w komórkach oraz opóźnia procesy starzenia.

Płukanie zatok

W szybki i prosty sposób możesz pomóc sobie przy bólach zatokowych stosując płukanie nosa i zatok fizjologicznym roztworem soli NaCl – 0,9%.

Skuteczność płukania jam nosowych podczas przebiegu infekcji potwierdzają badania radiograficzne i sonograficzne. Jest to prosta i niedroga metoda powalająca ograniczyć konieczność sięgania po antybiotyki.

Czynność warto rozpocząć, gdy cierpimy na:

• Ostre zapalenie zatok przynosowych
• Przewlekłe zapalenie zatok przynosowych z polipami oraz bez polipów

Płukanie nosa i zatok roztworem soli to prosty, a zarazem skuteczny sposób na oczyszczenie dróg oddechowych, nie tylko przy bólu zatok. Pomaga usunąć zalegającą wydzielinę, pyłki i inne zanieczyszczenia, dzięki czemu łagodzi objawy alergii, infekcji oraz przewlekłego zatkania nosa.

Do płukania najlepiej używać soli fizjologicznej lub roztworu soli morskiej o odpowiednim stężeniu. Zabieg można wykonać przy pomocy specjalnych irygatorów lub tradycyjnej butelki z końcówką do płukania nosa. Regularne stosowanie wspiera zdrowie zatok i może zmniejszyć częstotliwość infekcji. Pamiętaj, aby zawsze używać przegotowanej lub sterylnej wody i odpowiedniego stężenia soli, aby uniknąć podrażnień.

Inhalacje na zatoki

Inhalacje z soli fizjologicznej oraz wybranych olejków stanowią nieocenioną pomoc podczas okresu borykania się z problemami zatokowymi:

Inhalacje są domowym sposobem pozwalającym na udrożnienie dróg oddechowych. Sposób jest banalnie prosty: do miski należy wlać gorącą wodę do której dodamy roztwór soli fizjologicznej oraz wybrany przez siebie olejek eteryczny o wspierającym działaniu (np. eukaliptusowy, goździkowy, jałowcowy, sosnowy, lawendowy, cytrynowy, miętowy, rumiankowy). Po przygotowaniu roztworu należy nachylić się nad miską i dokładnie okryć ręcznikiem –powinniśmy wdychać parujący roztwór przez co najmniej kilka minut, najlepiej piętnaście.

Okłady solne na zatoki

Ciepłe okłady z soli jodowo-bromowej, stanowią kolejną z metod przynoszących ulgę w bólach zatokowych.

Sól jodowo-bromową po rozgrzaniu należy zawinąć w bawełnianą, lekką tkaninę i przykładać do obolałych miejsc. Działają zmniejszając ból oraz ułatwiają usuwanie zalegającej w zatokach wydzieliny.

Inne naturalne sposoby na zatoki

• Napary ziołowe – działają przeciwzapalnie, udrażniającą i przeciwbólowo. W przebiegu choroby najlepiej sięgnąć po napar z: koszyczków rumianku, tymianku, pokrzywy, lipy, jeżówki purpurowej, mięty.
• Masaż zatok – jest domowym sposobem pozwalającym na odczucie ulgi. Kolistymi ruchami należy masować czoło, okolice oczu i kości policzkowych. Masowanie zatok usprawnia krążenie krwi i limfy przez co w stronę miejsc objętych infekcją dotrze więcej substancji wspomagających walkę z drobnoustrojami jak i substancji odżywczych.
• Aurikuloterapia – aplikowanie ziaren vaccaria w odpowiednich punktach akupunkturowych odpowiadających za problemy z zatokami oraz uszami może stanowić dużą ulgę przy bólu zatok. Punkty te dokrwiają zatoki, działają przeciwbólowo czy nawet przeciwalergicznie.
• Akupunktura – podobnie jak w przypadku ziaren vaccaria igły akupunkturowe zastosowane w odpowiednich miejscach mogą być skutecznym wsparciem w leczeniu przewlekłych problemów z zatokami, takich jak nawracające infekcje, uczucie zatkanego nosa czy ból głowy spowodowany stanem zapalnym. Stymulacja odpowiednich punktów akupunkturowych pomaga zmniejszyć stan zapalny, poprawić krążenie i wspierać naturalne oczyszczanie zatok. Zabiegi często obejmują punkty na twarzy, w okolicy nosa i czoła, ale także na rękach czy stopach, które wpływają na funkcjonowanie zatok. Regularna akupunktura może pomóc w redukcji obrzęku błon śluzowych i ułatwić oddychanie.
• Odpowiednia dieta: podczas problemów z zatokami warto na miesiąc odstawić białą mąkę, cukier oraz nabiał. Produkty te, z punktu widzenia Tradycyjnej Medycyny Chińskiej działają blokująco przez co praca układu odpornościowego jest obniżona. Warto w dużej mierze ograniczyć spożywanie produktów surowych, nawet podczas okresu letniego i postawić na zupy warzywne, gotowane i blanszowane warzywa i kasze. Idealnym i wspierającym śniadaniem podczas trwania przebiegu choroby będzie congee na bazie ryżu bądź kaszy, z dodatkiem gotowanego na miękko jaja oraz oleju tłoczonego na zimno – np. lnianego. W przebiegu choroby warto zwracać uwagę na posiłki, dodawać do nich czarny sezam, niewielkie ilości miodu (ten cukier w małych ilościach jest dozwolony) czy jakościowych tłuszczy. Rożne kiszonki będą dla organizmu dużym wsparciem – np. kiszone ogórki, kiszona rzodkiew, kiszone pomidory, kapusta kimchi oraz śliwka umeboshi.

Jeśli chcesz bliżej poznać te naturalne sposoby wspomagające leczenie zatok, zapraszamy na Kurs Terapie Naturalne w leczeniu zatok i uszu: konchowanie, okłady, aurikuloterapia.

Uwaga! Treść tego artykułu ma charakter wyłącznie informacyjny i nie zastępuje porady lekarskiej. W przypadku nasilających się objawów lub wątpliwości dotyczących stanu zdrowia zalecamy skonsultowanie się z lekarzem.

Bibliografia:

A. Wachnicka-Bąk, A.Lipińska-Opałka. A. Będzichowska, B. Kalicki, A. Jung – Zapalenie błony śluzowej nosa i zatok przynosowych – jedno z najczęstszych zakażeń górnych dróg oddechowych, Pediatr Med. Rodz 2014, 10 (1), p. 25-3

M. Pachecka, R. Pachecka, A. Pławińska – Zastosowanie substancji pochodzenia naturalnego w leczeniu zatok przynosowych w świetle Europejskich wytycznych na temat zapalenia zatok przynosowych i polipów nosa – EPOS 2012, Pediatr Med. Rodz 2014, 10 (4), p. 427-439

https://herbapol.poznan.pl/artykuly/aronia-wlasciwosci-i-zastosowanie

https://www.emc-sa.pl/dla-pacjentow/blog/najczestsze-choroby-zatok-i-ich-objawy

https://www.luxmed-diagnostyka.pl/dla-pacjentow/artykuly/zdrowie-na-co-dzien/zapalenie-zatok-rodzaje-diagnostyka-i-sposoby-leczenia

https://woda-lecznicza.pl/blog/16_domowy-i-naturalny-antybiotyk-na-zatoki.html

https://www.kopalnia.pl/kopalnia-wiedzy/co-najlepsze-na-zatoki-poznaj-naturalne-sposoby-7igf

https://dziecisawazne.pl/zapalenie-zatok-czy-naturalne-metody-leczenia-sa-skuteczne/